آمایش سرزمین

آمایش سرزمین گزینه ای برای افزایش پایداری توان سرزمینی است

آمایش سرزمین

آمایش سرزمین یک استراتژی برای رسیدن به توسعه ای هرچه عادلانه تر و انسانی تر است

آمایش سرزمین

در نگاه آمایشی پایداری محیط زیست و بازگشت به طبیعت اهمیت خواهد یافت

چكيده
در این گزارش تلاش می شود تا بر مبنای یک روش ارزیابی راهبردی و سريع محیطی، مخاطره رخداد سیل و اندازه ریسک ناشی از آن در محل خروجی حوضه های آبريز بزرگ ایران مورد بررسی قرار گیرد. برای این منظور از تقسیمات واحدهای هیدرولوژیک حوضه های آبریز استفاده شد و بر مبنای هر کدام از حوضه ها (که خود پهنه زهکشی چندین حوضه آبخیز کوهستانی به علاوه مناطق هموار دشت را شامل می شود) خصوصیات طبیعی فیزیکی، زیستی و انسانی آنها ارائه گرديد. در نهایت حجم سیلاب و دبی ويژه سیلاب در جریان رخداد بارش های بحراني و ناهنجار در این حوضه ها برآورد شد. در نهايت اين احجام و دبي هاي محاسبه شده با حجم مخازن سدهاي در دست بهره برداري و دبي سيلاب دوره هاي بازگشت مختلف مقايسه گرديد و نتايج نشان داد كه اولاً حجم مخازن سدهاي بزرگ كشور ممكن است به دليل حجم رسوبگذاري دردوره طولاني بهره برداري، كمتر از مقادير ادعايي باشد. ثانيا ادعاي رخداد بارش هاي بحراني با ايجاد دبي پيك سيلاب دوره بازگشت 1000 ساله در اين حوضه ها تأييد نمي شود.

 
1- مقدمه اي بر تقسیمات هیدرولوژیک ایران
براي انجام تقسیمات هیدرولوژیک ایران معمولا به دستورالعمل و ضوابط تقسیم بندی و کدگذاری حوضه های آبریز و محدوده های مطالعاتی در سطح کشور (نشریه شماره 282-الف سال 1383) و همچنین دستورالعمل تقسیم بندی و کدگذاری حوضه های آبریز و محدوده های مطالعاتی در سطح کشور (نشریه شماره 310 سال 1391) استناد مي گردد که در آنها حوضه های آبریز اصلی و حوضه های فرعی درجه دو و درجه سه وبالاتر در كشور شناسایی شده اند.
بر اين اساس، تقسيم بندي سطح كشور به 6 حوضه آبريز اصلي كه از چند دهه قبل مورد عمل بوده با توجه به تطابق با مشخصات توپوگرافي و ويژگي هاي هيدرولوژيكي كشور، مورد قبول واقع گرديد. تقسيمات شش گانه فوق به شرح نقشه (1-1) شامل حوضه دریای مازندران، حوضه دریای عمان و خلیج فارس، حوضه فلات مرکزی، حوضه دریاچه ارومیه، حوضه مرزی شرق و حوضه قره قوم می باشد. طبق ضوابط دستورالعمل تقسیم بندی و کدگذاری حوضه های آبریز و محدوده های مطالعاتی، 6 حوضه آبريز اصلي و درجه يك كشور به 30 حوضه آبريز درجه دو تقسيم گرديده كه اسامي آنها در جداول (1-1) تا (1-6) و موقعیت آنها در نقشه (1-2) ارائه شده است. این 30 حوضه آبریز هم خود مجموعاً به 632 واحد هیدرولوژیکی دشت تقسیم بندی شده اند.
در گزارش حاضر از داده های GIS مربوط به منطقه بندی 30 واحد هیدرولوژیکی حوضه هاي آبريز درجه دو کشور استفاده می شود که از مرجع دفتر مطالعات پايه منابع آب شركت مديريت منابع آب ايران تدارک دیده شده است.

فایل کامل گزارش همراه با تصاویر و نقشه ها را از اینجا دانلود کنید.